बलिउडमा तीन खानको चर्चा अत्याधिक हुनेगरेको छ । उनीहरुका थोरै फिल्म होलान जसले बलिउडमा राम्रो गर्न सकेनन् ।
सलमान खान, साहरुख खान(एसआरके) र आमिर खानको प्रायः सबै फिल्मले राम्रो सफलता हातपार्ने गरेका छन् । आज हामी उनीहरुको कलाकारिताको होइन राजनीतिक प्रवृत्तिको चर्चा गर्दैछौं ।
सलमान खान, साहरुख खान(एसआरके) र आमिर खानको प्रायः सबै फिल्मले राम्रो सफलता हातपार्ने गरेका छन् । आज हामी उनीहरुको कलाकारिताको होइन राजनीतिक प्रवृत्तिको चर्चा गर्दैछौं ।
साहरुख खान :
सर्वप्रथम ‘किङ अफ रोमान्स’का रुपमा परिचित साहरुख खानको कुरा गरौं । सामान्य मुस्लिम परिवारमा जन्मिएका उनको परिवारको उल्लेखनीय राजनीतिक पृष्ठभुमी छैन । लगातार उत्कृष्ट फिल्महरुको लहरले उनलाई भारतको सर्वाधिक सफल कलाकार बनायो । तत्पश्चात् राजनीतिको आँखा उनीतिर पर्नथाल्यो ।
सन् २०१० को इंडियन प्रिमियर लिग (इपीएल) मा पाकिस्तानी खेलाडी राखेको भन्दै खानलाइ शिवसेना पार्टीका कार्यकर्ताले घरघेराउ गरे । ‘साहरुख खान मुर्दावाद, उनी पाकिस्तानी हो, उसलाइ पाकिस्तान पठाउनुपर्छ ।’ लगायतका मुद्दा सो र्यालीले उठाएको थियो । अष्ट्रेलियन प्लेयरलाई समेत लिगमा राख्न नहुने भीडले निक्र्योल गर्यो ।
पछि काँग्रेस लगायत अन्य केही पार्टीको नेतृत्वले ‘सबै धर्म एकै हुन, सबै जात एक हुन र हामी सबै भारतीय हौं’ भन्ने नारा लिएर स्टार खानको पक्षमा मुद्दा उठाएका थिए। यसको फलस्वरुप विदेशी खेलाडीले आइपीएलमा भाग लिन पाउने भए।
यसलाई उनप्रतिको रानीतिक आक्रमण मान्न सकिन्छ । मेरो विचारमा खेलकालागि राजनीति गर्नु एक निन्दनीय कदम हो ।
त्यस्तै २०१४ को भारतीय आम निर्वाचनको समयमा खानको एक ट्वीटलाई लिएर मिडियामा थुप्रै प्रचारहरु भए । ‘यदि नरेन्द्र मोदीले चुनाव जितेमा म योे ट्वीटर मात्र होइन देशनै छोडेर जान्छु,’ साहरुख खान लेखिएको ट्वीटर एकाउन्टबाट यस्तो पोष्ट सार्वजनिक भएपछि मिडियामा सनसनीनै मच्चियो । त्यस्तो ट्वीट गर्ने एकाउन्ट फेक रहेको भनेर केहि समयपछि मात्र सार्वजनिक भयोे ।यसैसँग जाडिएको अर्को घटना पनि छ ।
त्यसै समयमा एउटा ‘केआरके’ लेखिएको कमल आर खानको ट्वीटमा मोदिले चुनाव जितेमा तीनै खानले देश छोड्ने संकेत गरेर लेखिएको थियो । त्यसको भने उनी(कमल आर खान) आफैंले माफ मागे र लेखे मोदिले चुनाव जितेमा मैले देश छोड्छु भनेको हुँ साहरुख, अमिर र सलमानले होइन । सुरुमा यो ट्वीट पनि किङ खानले नै गरेको हल्ला फिँजिएको थियो । झट्टहेर्दा केआरके र एसआरके उस्तै देखिने भएकाले यो भुल भएको हुनसक्ने सबैले दाबी गरे ।
अमिर खान :
अमिर खानका पनि केहि यस्तै किस्साहरु सार्वजनिक भएका छन् । विषेशतः उनले चुनावको समयमा विभिन्न प्रतिक्रिया दिने गरेकाले पनि यस्ता कुरा बाहिरीएका छन् । २००६ र २०१०को चुनावको समयमा गुजरातका मुख्यमन्त्रीले राम्रो काम गर्न नसकेको र जटिल अवस्थाको नियन्त्रण गर्न नसकेको जानकारी गराएका थिए । यस्तो कदमले केहि मानिसको ज्यानसमेत लिएको आरोप लगाए ।
सन् २०१४ मा मोदी प्रधानमन्त्री भएलगत्तै भारत सरकार र अमिरको सम्बन्ध खल्लो बन्यो । उनले धार्मिक सहिष्णुता विरोधि कदमको खुलेर बिरोध गरे । बिजेपीले हिन्दु मात्र आफ्नो जनता सोचेको छ र मुस्लिमलाई घृणाको नजरले हेर्ने गरेको भन्दै खानले टिप्पणी गरे । यदि यस्तै भैरहेमा आफूले देशनै छोड्ने घोषणासमेत उनले गरे ।
उनले यस्तोे प्रतिक्रिया दिइरहँदा बीजेपीका कार्यकर्ता र नेतासमेतले उनका फिल्मलाई राम्रो देख्ने गरेका छैनन् । प्रमाणस्वरुप सर्वाधिक हिट फिल्म पिकेलाई लिन सकिन्छ । त्यस्तै दंगल र सिक्रेट सुपरस्टारका कुरालाई लिएर पार्टीले विवाद चर्काएको थियो । यसबारेमा लेख्दा लामो हुने भएकाले यहाँ लेखिएको छैन । तर बुझ्नुपर्ने कुरा भनेको अमिर र प्रधानमन्त्री मोदीको सम्बन्ध राम्रो छैन भन्ने मात्र हो । अमिर मानवताका दृष्टिले समाजको बयान गर्छन भने मोदी राजनीतिक फइदाकालागि काम गर्छन त्यसैले यस्तो विवादको सिर्जना भएको देख्न सकिन्छ ।
समयको उलटपुलट ।
यी दुईबिच फरक खालको सम्बन्धको सुरुवात अमिरले गरे जब उनले नोटबन्धीको खुलेर तारीफ गरे । उनले भने, ‘हो, नोटबन्धिले मध्यमबर्गीय मानिसलाई समस्यामा पारेको छ । तर यसले कालो धनको सत्यानास गर्नेछ । म यो निर्णयदेखि खुसी छु किनकि मैले समयमा कर तिरेको छु र मसँग कालो धन छैन ।’ यस्तै सन् २०१९ को चुनावमा मानिसलाई भोट हाल्ने प्रेरणादिन मोदीले कलाकारलाई गरेको आग्रहमा पनि अमिरले सबैभन्दा पहिले समर्थन जनाएका थिए ।
यसले के देखाउँछ भने प्रधानमन्त्रीले गरेको असल काममा समर्थन गर्दै गलत कामको बिरोधगर्ने एक जिम्मेबार नागरिकको भुमिका मात्र अमिरले गरिरहेका छन् ।
सलमान खान :
अब कुरा गरौं सलमान खानको । उनी तीन खानमध्ये सबैभन्दा हेन्सम छन् । यसैका आधारमा पनि उनी बलिउडमा धेरै टिकेका हुन् । तर सार्वजनिक विषयमा बोल्न भने माथि दुईको तुलनामा कमजोर देखिन्छन् ।
२०१४ को चुनावको समयमा आफ्नो एक फिल्मको प्रचारका लागि सलमान गुजरात पुगेका थिए । फिल्मको प्रोमोसनसँगै उनी चुनावी ¥यालीमा सहभागी बने । भाषण गर्दै उनले मादीलाई ‘गुड मेन’ अर्थात् राम्रो मान्छे भने तर लगत्तै आफूले काँग्रेसलाई भोट हाल्ने कुरा खुलाए । सामान्यतयः कलाकारहरु आफूले भोट कसलाई दिने हो त्यो खुलाउँदैनन् ।
समय समयामा जेल सजाय भोग्दै आएका खानको राजनैतिक पहुँच छैन नै भनेर एकिन गर्न गाह्रो छ । तर आफ्नो कामका लागि उनले अन्य उपाय अपनाउने भारतीय मिडियाकर्मीको दावी रहँदै आएको छ । उनले १९९८ राजस्थानमा दुर्लभ वन्यजन्तुको हत्या गरेका थिए ।
हाल सत्तासीन बीजेपीसँग उनलाई मध्यप्रदेशको एक बिरोधका साथ जोडेर हेर्न सकिन्छ । दबंग ३ को सुटिङ मध्यप्रदेशको महेश्वर मन्दिरमा भैरहेको थियो । चित्रमा देखाएझैं शिवलिङ्ग माथी काठको फ्ल्याक राखेर सुटिङ गरेको आरोपमा बीजेपीले ठूलै बिरोध गर्यो । सुटिङको बचाउ गर्दै शिवलिङ्गको संरक्षण गर्न काठको फ्ल्याक राखिएको समाचार मिडियामा आएपछि मात्र बिरोध मत्थर बन्यो ।
तर यो मुद्दा बीजेपीले आफ्नो राजनीतिक स्वार्थ पुरा गर्न र मुस्लिम मानिसका कामको विरोध गर्न ल्याइएको भनेर काँग्रसले चर्को आलोचना गर्यो । तर यस फिल्ममा पनि सलमान खान (मुसलमान)को उपस्थितिका कारण बिरोध गरिएको प्रष्ट देखिन्छ ।
अन्त्यमा :
तीन खानसँग जोडिएका समग्र राजनीतिक बुंदा हेर्दा, उनीहरु राजनीतिक विचारलाई लिएर विवादमा आएको भन्दा पनि समाचारको गलत सम्प्रेशण र राजनीतिक दलको उग्र महत्वकांक्षाले विवादमा ल्याइएका जस्ता देखिएको छ । कतिपय अबस्थामा भने सामाजिक समस्याको उजागर गर्ने क्रममा बनेका फिल्ममा मुद्दा परेका छन् । यसमा कलाकारलाई दोष दिईएको पाइएको छ । कलाकारहरुले भने आफूमा राजनीतिक ज्ञान कम भएको र राजनीति नबुझ्ने कुरा स्वीकार्दै आएका छन् ।
